پس از توقیف خودرو به دلیل رانندگی در حالت مستی، وسیله نقلیه شما حداقل به مدت بیست و یک روز در پارکینگ راهور نگهداری می شود. برای ترخیص خودرو، مالک یا وکیل قانونی او باید پس از پایان این مدت، با در دست داشتن مدارک شناسایی، مدارک خودرو و نامه ترخیص صادر شده از سوی مراجع قضایی یا کلانتری، به پارکینگ مراجعه کرده و پس از پرداخت جریمه های قانونی و هزینه های پارکینگ و جرثقیل، اقدام به آزادسازی خودرو نماید.
مجازات رانندگی در حالت مستی و دلایل توقیف خودرو
رانندگی در حالت مستی یا تحت تاثیر مواد روان گردان در قوانین جمهوری اسلامی ایران، تنها یک تخلف رانندگی ساده محسوب نمی شود، بلکه یک جرم کیفری است که مجازات های سنگین مالی، اداری و حتی کیفری را به دنبال دارد. هدف اصلی از توقیف خودرو در این شرایط، جلوگیری از تکرار جرم، حفظ ایمنی عمومی و ارجاع پرونده به مراجع قضایی برای رسیدگی دقیق است.
بر اساس مقررات جاری راهنمایی و رانندگی و قانون مجازات اسلامی، عواقب رانندگی در حالت مستی شامل موارد زیر است:
- توقیف خودرو به مدت حداقل بیست و یک روز در پارکینگ های اختصاصی راهور.
- ضبط گواهینامه رانندگی به مدت شش ماه.
- ثبت ده نمره منفی در گواهینامه برای خودروهای سواری و بیست نمره منفی برای خودروهای سنگین.
- پرداخت جریمه نقدی طبق تعرفه های مصوب سال جاری.
- در صورت اثبات مصرف مسکرات، حکم هشتاد ضربه شلاق طبق قانون مجازات اسلامی نیز صادر خواهد شد.
مراحل گام به گام ترخیص خودرو توقیفی
فرآیند آزادسازی خودروی توقیف شده به دلیل شرب خمر، نیازمند طی کردن مراحل اداری و قضایی مشخصی است. عدم آگاهی از این مراحل می تواند منجر به اتلاف وقت و مراجعه های مکرر و بی نتیجه به سازمان های مختلف شود. مراحل اصلی به شرح زیر است:
- گذراندن مدت زمان قانونی توقیف: طبق قانون، خودروی متخلف حداقل به مدت بیست و یک روز در پارکینگ نگهداری می شود و امکان ترخیص زودهنگام وجود ندارد. این مدت از تاریخ ثبت صورتجلسه توقیف محاسبه می گردد.
- پیگیری پرونده در سامانه ثنا: مالک خودرو یا راننده متخلف باید به صورت مرتب سامانه ثنا را بررسی کند تا از تاریخ احضار به کلانتری یا دادسرا مطلع شود. عدم حضور در موعد مقرر می تواند منجر به صدور حکم غیابی و پیچیده تر شدن فرآیند شود.
- مراجعه به کلانتری یا دادسرا: در روز مقرر، فرد باید با در دست داشتن مدارک شناسایی به مرجع انتظامی یا قضایی ارجاع دهنده پرونده مراجعه کند. در این مرحله، جریمه های نقدی مربوطه تعیین و ابلاغ می شود.
- پرداخت جرایم و دریافت نامه ترخیص: پس از پرداخت جرایم تعیین شده و طی کردن تشریفات قضایی، مرجع مربوطه نامه رسمی ترخیص خودرو را صادر و به متقاضی تحویل می دهد. این نامه مجوز اصلی برای مراجعه به پارکینگ است.
- مراجعه به پارکینگ راهور: با در دست داشتن نامه ترخیص و مدارک کامل، مالک یا وکیل قانونی او باید به پارکینگ اختصاصی راهنمایی و رانندگی که خودرو در آن نگهداری می شود، مراجعه نماید. توجه داشته باشید که پارکینگ های راهور معمولاً در ساعات اداری مشخصی پاسخگو هستند.
- پرداخت هزینه ها و تحویل خودرو: در مرحله نهایی، پس از پرداخت هزینه های ایاب و ذهاب، جرثقیل و هزینه روزانه پارکینگ، مجوز خروج توسط مسئول پارکینگ صادر شده و خودرو پس از بازدید ظاهری تحویل داده می شود.
در صورتی که رانندگی در حالت مستی منجر به تصادف و ورود خسارت جانی یا مالی به اشخاص ثالث شده باشد، فرآیند ترخیص خودرو بسیار پیچیده تر خواهد بود. در این شرایط، پرونده علاوه بر جنبه عمومی جرم، دارای جنبه خصوصی نیز هست و ترخیص خودرو منوط به جلب رضایت شاکی یا سپردن وثیقه های سنگین قضایی تا زمان تعیین تکلیف نهایی پرونده در دادگاه خواهد بود.
مدارک لازم برای ترخیص خودرو از پارکینگ
آماده سازی دقیق مدارک قبل از مراجعه به پارکینگ، از مراجعه های مکرر و اتلاف وقت جلوگیری می کند. مدارک مورد نیاز باید به نام مالک خودرو باشد، مگر اینکه وکیل قانونی یا نماینده با وکالت نامه رسمی اقدام نماید.
- اصل کارت ملی و شناسنامه مالک خودرو.
- اصل کارت خودرو و برگ سبز مالکیت وسیله نقلیه.
- گواهینامه رانندگی معتبر (در صورتی که دوره تعلیق گواهینامه به پایان رسیده باشد).
- نامه رسمی ترخیص صادر شده از سوی کلانتری، دادسرا یا شورای حل اختلاف.
- گواهی بیمه شخص ثالث معتبر که تاریخ آن منقضی نشده باشد.
- رسید پرداخت کلیه جرایم رانندگی ثبت شده برای خودرو.
- تکمیل فرم درخواست ترخیص که در بدو ورود به پارکینگ در اختیار متقاضی قرار می گیرد.
- در صورت مراجعه نماینده، اصل وکالت نامه محضری که در آن اختیار ترخیص خودرو به صراحت قید شده باشد.
هزینه های ترخیص خودرو توقیفی
هزینه های مربوط به ترخیص خودرو به چند دسته تقسیم می شود که پرداخت همه آن ها برای آزادسازی وسیله نقلیه الزامی است. این هزینه ها ممکن است سالانه بر اساس مصوبات جدید تغییر کنند، اما سرفصل های اصلی آن ها به شرح زیر است:
- جریمه نقدی رانندگی در مستی: این مبلغ طبق تعرفه های راهنمایی و رانندگی تعیین می شود و باید پیش از صدور نامه ترخیص پرداخت گردد.
- هزینه ایاب و ذهاب و جرثقیل: در صورتی که خودرو توسط جرثقیل به پارکینگ منتقل شده باشد، هزینه این خدمت بر اساس مسافت و تعرفه های مصوب از مالک دریافت می شود.
- هزینه روزانه پارکینگ: به ازای هر روزی که خودرو در پارکینگ نگهداری می شود، مبلغی به عنوان حق نگهداری دریافت می گردد. این مبلغ برای خودروهای سواری و سنگین متفاوت است و هرچه مدت توقیف طولانی تر باشد، این هزینه افزایش می یابد.
- هزینه های جانبی: ممکن است عوارض شهرداری یا سایر جریمه های انباشته شده نیز در زمان ترخیص مطالبه شود.
توصیه می شود قبل از مراجعه نهایی، از طریق درگاه های الکترونیکی راهنمایی و رانندگی یا تماس با پارکینگ مربوطه، از مبلغ دقیق بدهی خودرو مطلع شوید.
آیا امکان ترخیص خودرو قبل از پایان بیست و یک روز وجود دارد؟
خیر، طبق مقررات جاری راهنمایی و رانندگی، توقیف خودرو به دلیل رانندگی در حالت مستی حداقل بیست و یک روز است و این مدت به عنوان یک دوره تنبیهی و بازدارنده در نظر گرفته می شود. ترخیص زودهنگام تنها در موارد بسیار استثنایی و با دستور مستقیم مقام قضایی امکان پذیر است که رویه معمول نیست.
اگر مالک خودرو شخص دیگری باشد و راننده متخلف باشد، چه باید کرد؟
در این حالت، خودرو همچنان به نام مالک توقیف می شود. برای ترخیص، مالک باید شخصاً مراجعه کند یا به راننده یا شخص دیگری وکالت نامه رسمی محضری بدهد که در آن اختیار ترخیص خودرو به صراحت ذکر شده باشد. صرف داشتن مدارک خودرو بدون وکالت نامه رسمی کافی نیست.
آیا شرکت بیمه خسارت تصادف در حالت مستی را پرداخت می کند؟
طبق قوانین بیمه، رانندگی در حالت مستی از موارد استثنا شده در پوشش بیمه نامه است. با این حال، شرکت بیمه ممکن است خسارت وارد شده به شخص ثالث را پرداخت کند، اما حق دارد پس از پرداخت، مبلغ را از راننده متخلف مطالبه و بازپس گیرد. خسارت های وارد شده به خودروی خود راننده تحت هیچ شرایطی پرداخت نخواهد شد.
جمع بندی
ترخیص خودرو به دلیل شرب خمر فرآیندی زمان بر و پرهزینه است که علاوه بر هزینه های مالی، پیامدهای قانونی جدی مانند ضبط گواهینامه و ثبت نمره منفی را به همراه دارد. بهترین راهکار، پرهیز کامل از رانندگی پس از مصرف هرگونه ماده الکلی و استفاده از خدمات تاکسی های اینترنتی یا رانندگان جایگزین است. در صورت توقیف خودرو، پیگیری منظم پرونده از طریق سامانه ثنا و تکمیل دقیق مدارک مورد نیاز، سریع ترین راه برای بازپس گیری وسیله نقلیه پس از پایان دوره قانونی توقیف است.